enfrdeitptrues

Ανεύρυσμα και Αγγειακές Δυσπλασίες Εγκεφάλου 

 

Οι αγγειακές παθήσεις του εγκεφάλου περιλαμβάνουν τα αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια (που διακρίνονται σε ισχαιμικά και αιμορραγικά), τα ανευρύσματα και τις αγγειακές δυσπλασίες.

Τα ισχαιμικά αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια αποτελούν την πλειοψηφία των εγκεφαλικών (περίπου 80%-90% του συνόλου) και χρήζουν συντηρητικής αντιμετώπισης. Ως εκ τούτου αποτελούν αντικείμενο διερεύνησης και αντιμετώπισης από ειδικούς νευρολόγους. Εξαίρεση αποτελεί το φαινόμενο της αιμορραγικής μετατροπής ενός ισχαιμικού εγκεφαλικού επεισοδίου (ιδιαίτερα μετά από θρομβόλυση) που  μπορεί να παρατηρηθεί σε ποσοστό μεταξύ 13-43%, είναι όμως ικανό να προκαλέσει συμπτώματα μόνο στο 0,6-20% των ασθενών. Σε αυτή την τελευταία υποκατηγορία ασθενών μπορεί να χρειαστεί χειρουργική επέμβαση προκειμένου να αφαιρεθεί το αιμάτωμα.  

Τα αιμορραγικά αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια έχουν ως κύρια αιτία τους την αρτηριακή υπέρταση. Μπορεί όμως να παρουσιαστούν και σε άτομα χωρίς ιστορικό υπέρτασης, τα οποία όμως έχουν κάποιο ανεύρυσμα ή κάποια αγγειακή (αρτηριοφλεβώδη) δυσπλασία του εγκεφάλου. Η διάγνωση των αγγειακών εγκεφαλικών επεισοδίων γίνεται με βάση την κλινική εικόνα του ασθενούς και τεκμηριώνεται με τη βοήθεια αξονικής τομογραφίας εγκεφάλου. Αξιοσημείωτο είναι το γεγονός ότι ενώ τα αιμορραγικά εγκεφαλικά επεισόδια αναδεικνύονται άμεσα στην αξονική εγκεφάλου, ένα ισχαιμικό εγκεφαλικό μπορεί να μην απεικονίζεται σαφώς τα πρώτα 1-2 24ωρα από την εγκατάστασή του. Σε κάθε περίπτωση ασθενούς ιδιαίτερη σημασία έχει ο αυστηρός έλεγχος της αρτηριακής πίεσης και ο έλεγχος για την αιτία του ισχαιμικού εγκεφαλικού επεισοδίου (με u/s καρδιάς- triplex καρωτίδων κτλ.).

Τα ανευρύσματα εγκεφάλου αποτελούν την πιο συχνή αιτία αυτόματης (μη τραυματικής δηλαδή) υπαραχνοειδούς αιμορραγίας. Αποτελούν σακοειδείς ή ατρακτοειδείς διευρύνσεις του τοιχώματος μιας αρτηρίας, που λόγω ακριβώς της διεύρυνσης αυτής, το τοίχωμα της αρτηρίας σε εκείνο το σημείο είναι πιο ευαίσθητο και πιο ευάλωτο σε ρήξη. Μπορούν να εμφανιστούν σε οποιαδήποτε αρτηρία του εγκεφάλου, είναι ωστόσο πιο συχνά σε συγκεκριμένες θέσεις (όπως στην πρόσθια αναστομωτική αρτηρία και στη μέση εγκεφαλική αρτηρία). Τα τελευταία χρόνια έχει σημειώσει μεγάλη ανάπτυξη ο τομέας της επεμβατικής ακτινολογίας, όσον αφορά την ενδοαγγειακή αντιμετώπιση αυτών των βλαβών. Συγκεκριμένα, είναι πλέον εφικτός ο εμβολισμός ενός ανευρύσματος μέσω μια τεχνικής αντίστοιχης της στεφανιογραφίας (που χρησιμοποιούν οι καρδιολόγοι): μέσω ενός οδηγού σύρματος που εισάγεται στο αγγειακό σύστημα από το μηρό του ασθενούς, γίνεται η πλήρωση του εσωτερικού του ανευρύσματος με ειδικά σπειράματα (coils) με αποτέλεσμα αυτό να αποκλείεται από την κυκλοφορία του αίματος, εκμηδενίζοντας έτσι την πιθανότητα ρήξης και αιμορραγίας. Ένα σημαντικό ποσοστό των ανευρυσμάτων εγκεφάλου αντιμετωπίζονται πλέον με αυτόν τον τρόπο, ενώ τα υπόλοιπα που δεν πληρούν τις προϋποθέσεις για ενδοαγγειακό εμβολισμό, αντιμετωπίζονται χειρουργικά. Κατά την χειρουργική επέμβαση ενός ανευρύσματος εγκεφάλου, μετά την κρανιοτομία (αφαίρεση δηλαδή τμήματος του κρανίου)και τη διάνοιξη των μηνίγγων, γίνεται παρασκευή του εγκεφαλικού παρεγχύματος (χωρίς να προκαλείται βλάβη στις δομές του), ανευρίσκεται το ανεύρυσμα και τοποθετείται στη βάση του ένα ή περισσότερα (κατά περίπτωση) μεταλλικά κλιπ (“μανταλάκια”) κι έτσι το απομονώνουν από την κυκλοφορία του αίματος. Κατόπιν, επανασυρράπτεται η σκληρά μήνιγγα και επανατοποθετείται το οστό στην αρχική του θέση. Η ανάρρωση διαρκεί περίπου 7-10 ημέρες και σταδιακά ο ασθενής επανέρχεται στις δραστηριότητές του. 

Οι αγγειακές δυσπλασίες εγκεφάλου, με σπουδαιότερη την αρτηριοφλεβώδη δυσπλασία εγκεφάλου, αποτελούν δομικές ανωμαλίες κάποιων εγκεφαλικών αγγείων. Μια απλουστευμένη περιγραφή της αρτηριοφλεβώδους δυσπλασίας είναι ένα “μασούρι από μπερδεμένα αγγεία” που φυσιολογικά δεν θα έπρεπε να υπάρχει. Και οι αρτηριοφλεβώδεις δυσπλασίες μπορεί να αιμορραγήσουν και να εκδηλωθούν με υπαραχνοειδή αιμορραγία ή ενδοεγκεφαλικό αιμάτωμα και η αντιμετώπισή τους μπορεί να γίνει είτε ενδοαγγειακά (με εμβολισμό) είτε ανοικτά με χειρουργική επέμβαση. Κατά την χειρουργική επέμβαση μετά την ανεύρεση της αρτηριοφλεβώδους δυσπλασίας, γίνεται επιμελής παρασκευή και διαχωρισμός της από τον πέριξ υγιή εγκέφαλο και τελικά αυτή αφαιρείται. 

Μετά από μια υπαραχνοειδή αιμορραγία, είτε αυτή οφείλεται σε ρήξη ανευρύσματος είτε σε ρήξη αρτηριοφλεβώδους δυσπλασίας, υπάρχει το ενδεχόμενο του μεθαιμορραγικού αγγειοσπάσμου. Ο αγγειόσπασμος αποτελεί μια επιπλοκή απότοκη της δράσεως του αίματος στην εξωτερική επιφάνεια των αγγείων. Τα αγγεία συσπώνται με αποτέλεσμα να περιορίζεται η αιματική παροχή στον εγκεφαλικό ιστό και αυτό μπορεί να επιδεινώσει την κλινική εικόνα του ασθενούς  (κινητικές διαταραχές, υπνηλία/βυθιότητα, κώμα). Η αντιμετώπιση σε αυτή την περίπτωση είναι φαρμακευτική με τη χορήγηση ειδικών αγγειοδιασταλτικών ουσιών και πλούσια ενυδάτωση. 

Μια άλλη επιπλοκή που μπορεί να προκαλέσει η υπαραχνοειδής αιμορραγία είναι ο μεθαιμορραγικός υδροκέφαλος. Φυσιολογικά εντός του εγκεφάλου υπαρχουν ειδικές κοιλότητες (κοιλιακό σύστημα του εγκεφάλου) γεμάτες από το εγκεφαλονωτιαίο υγρό. Το υγρό αυτό διαρκώς παράγεται, κυκλοφορεί και τελικώς  απορροφάται από τα εγκεφαλικά αγγεία. Μετά από μια αιμορραγία η παρουσία του αίματος στον υπαραχνοειδή χώρο και στο κοιλιακό σύστημα του εγκεφάλου μπορεί να εμποδίζει την φυσιολογική ροή και απορρόφηση του εγκεφαλονωτιαίου υγρού. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα αυτό να συσσωρεύεται και το κοιλιακό σύστημα να διογκώνεται ασκώντας πίεση στις πέριξ δομές του εγκεφάλου. Η κατάσταση αυτή ονομάζεται υδροκέφαλος και αν και σε μερικές περιπτώσεις υποχωρεί από μόνη της, σε κάποιες άλλες απαιτείται η χειρουργική τοποθέτηση βαλβίδας κοιλιοπεριτοναϊκής παροχέτευσης εγκεφαλονωτιαίου υγρού. 

 

Pin It

 

© 2017 NEUROEPISTIMES.GR All Rights Reserved.

Developed by Venetikidis Ioannis